Th7
Trong âm học, khi muốn mô tả một nhà thờ có chất âm tốt nghĩa là nhà thờ đó tốt nhất cho lời nói, hát hợp xướng, ca đoàn, độc tấu organ, piano …. Thật ra, hiện nay không có khái niệm về nhà thờ có tính âm hoàn hảo như vậy vì mỗi nơi có kiểu thiết kế và kiến trúc riêng. Do đó, khi lắp đặt hệ thống âm thanh cần phải làm sao để cân đối các hiệu ứng trong phòng cho phù hợp với yêu cầu thực tế. Có người cho rằng thông số reverb tại 1000 Hz là 1,6 giây và cho như vậy là tốt khi áp dụng cho một nhà thờ nào đó. Sau đó, lại lấy thông số ấy làm tiêu chuẩn để áp dụng ở những nơi khác. Điều đó hoàn toàn sai lầm. Ví dụ, nhà thờ “A” có thể có reverb time là 5 giây ở 200 hertz, 1,5 giây ở 1000 Hz và 0,5 giây ở 4.000 Hz và vẫn ghi trị số là 1,6 giây. Phòng như vậy sẽ rất cộng hưởng và không đáp ứng nhu cầu cho nhà thờ. Trong nhà thờ “B”, reverb time có thể ngược lại, reverb time là 1,1 giây ở 200 hertz, 1,4 giây ở 1000 Hz và 1,9 giây ở 4.000 Hz và vẫn ghi trị số là 1,6 giây. Tuy nhiên, phòng này có thể âm thanh bị mỏng và có vấn đề echo nghiêm trọng.
Như vậy, thiết kế hay thay đổi âm thanh của nhà thờ có sự cân bằng tốt sao cho phù hợp là điều khả thi. Hơn nữa, với thiết bị điện tử hiện đại ngày nay, âm thanh nhà thờ có thể thay đổi theo ý muốn, nhưng phải thiết kế về mặt tổng thể.
» Xem thêm ” Khái quát về âm thanh trong nhà thờ “
Một số áp dụng về thông số về âm học
- Reverb time (RT60) = 1,9 giây từ 170 Hz đến 3.000 Hz ± 0,2 phần mười giây khi áp dụng cho nhà thờ với nhiệm vụ cơ bản mà không ưu tiên cho âm nhạc. Hoặc tăng reverb lên 2/10 giây nếu nhà thờ chỉ làm chương trình âm nhạc cổ điển. Nếu nhà thờ có kế hoạch bao gồm âm nhạc đương đại, rút ngắn thời gian còn 1 phần mười giây.
- RT60 = 1,5 giây từ 170 Hz đến 3.000 Hz ± 0,2 phần mười giây cho nhà thờ Tin Lành cho chương trình âm nhạc trung bình.
- RT60 = 1,3 giây từ 170 Hz đến 3.000 Hz ± 0,2 phần mười giây cho nhà thờ có chương trình âm nhạc hiện đại.
Một nhà thờ có tính âm tốt có thể mô tả như thế này: phòng hát tốt cho cộng đồng, ca đoàn có âm thanh trong, sáng và rõ, tiếng đàn Organ chi tiết và rõ, độ va chạm có vẻ phức tạp và không có sắc thái, tiếng reverb không quá dài đến nỗi từ ngữ lẫn vào nhau khi nói. Bạn không cần thiết bị kiểm tra để xác định âm thanh trong nhà thờ. Tất cả cái bạn cần là cách diễn đạt và hai tai có tính thẩm âm thuộc loại trung bình.
Những vấn đề phản dội của tính âm nhà thờ
Hình 1: Âm thanh dội lại từ cả hai bề mặt tường song song trong nhà thờ hình chữ nhật. Bục giảng được bố trí gần cuối chiều dài nhà thờ.
Hình dung khi tưới nước vào chậu hoa bằng vòi nước, lực nước càng lớn thì khả năng nước văng lại khi người càng cao. Tương tự như vậy, năng lượng dư thừa quay lại người nói có thể làm người đó rối lên và ảnh hưởng đến khả năng tập trung của mình. Sự phản dội hay năng lượng ngoài ý muốn này, ngoài việc tạo ra việc lãng phí thời gian, có thể gây ra những tiếng hú khó chịu, nếu không kiểm soát được, có thể dẫn đến tổn hại cho hệ thống âm thanh.
Sóng âm thanh là một dạng năng lượng đi theo đường thẳng từ nguồn của nó. Trên đường đi, nó gặp phải vật cản lớn và mạnh hơn nó, xảy ra hiện tượng phản dội từ vật thể ở cùng góc nó đi đến với vật thể đó. Làn sóng sau đó sẽ tiếp tục đi thẳng trừ khi nó gặp vật thể đủ mạnh để làm nó phản dội lần nữa. Dĩ nhiên, khi nó di chuyển và phản dội, sóng âm thanh sẽ mất năng lượng và cuối cùng tiêu tan. Nên phải cẩn thận để bắt đầu dự đoán việc đi lại của sóng âm thanh bên trong thánh đường nhà thờ. Vì khi có sự tham gia của micro tiếng hú xảy ra do mất kiểm soát vấn đề dội âm này.
Trong hầu hết nhà thờ, thật sự có ba nguồn năng lượng âm thanh khi có ai đó nói từ cung thánh. Thứ nhất là âm thanh trực tiếp từ người nói, ở mức độ nào đó có thể nghe được khi ở khoảng cách gần. Thứ hai là âm thanh mà hầu hết mọi người đều đi ra từ loa. Và cái thứ ba rất ít người nhận ra là cộng đoàn cũng bị bao quanh bởi sự phản dội từ bề mặt phòng chung quanh họ.
Ở vị trí nguồn, người nói có thể gặp vấn đề tạo ra bởi năng lượng tự nhiên từ giọng nói của mình lẫn năng lượng điện âm thanh từ hệ thống. Năng lượng quay lại vị trí này có thể mô tả như sự quay lại trong nhiều loại mô hình năng lượng.
Hình 2: Nguồn âm thanh là một cụm trung tâm trên Cung Thánh. Âm thanh phản dội từ mặt gác đàn đến vị trí ban đầu. Đây là đường đi của feedback rất phổ biến.
Hình 3: Không chỉ là mặt trước của gác đàn mới có vấn đề, bất kỳ bức tường nào phía sau của nhà thờ cũng vậy. Dù có dùng loa horn định hướng, âm thanh vẫn sẽ nhảy lộp bộp ra khỏi bức tường phía sau.
Khi ông ta nói, năng lượng tự nhiên từ giọng nói của mình đi đến micro và xa hơn nữa, đến các bề mặt chung quanh thánh đường. Nếu năng lượng liên tục phản dội giữa hai bề mặt song song gần nhau, có thể xảy ra rung động. Sự rung này có thể đáng lo ngại cho người nói.
Âm vang (reverb) và vận hành hệ thống âm thanh
Hình 4: Đây là nhà thờ hình quạt, nếu không sửa chữa tường phía sau thì năng lượng không chỉ quay lại phía trước nhà, mà còn tập trung về phía Cung Thánh
Âm vang (reverb) rất quan trọng, nhưng thường bị hiểu lầm, yếu tố âm học cho nhà thờ là những khái niệm về sự vang. Có nhiều định nghĩa kỹ thuật và ứng dụng để mô tả sự vang nhưng chỉ nói đơn giản, vang là số lượng thời gian âm thanh sẽ vẫn ở trong không gian sau khi nó đã bắt đầu. Năng lượng của âm thanh còn lại (vang) phản dội từ nhiều bề mặt khác nhau, kết hợp với năng lượng trực tiếp (năng lượng từ âm thanh gốc đi trực tiếp đến người nghe) để tạo ra “âm thanh” tổng thể và kinh nghiệm của người nghe.
Âm vang làm thêm phần phong phú và làm đầy chất lượng âm nhạc. Người chơi Organ thích phòng có thời gian vang lâu. Trong phòng sống động này, âm thanh cho phép bao quanh người nghe nhưng nếu quá nhiều sẽ gây mất sự rõ ràng (dễ hiểu) của tiếng nói, tiếng hát. Organ thích chất lượng âm thanh độc đáo của nó, nhưng giọng nói thì khác.
Trong vài nhà thờ, chỉ dành ưu tiên nhỏ cho âm nhạc. Với những nhà thờ này, thiết kế hướng đến sự phát âm dễ hiểu. Để đạt được độ dễ hiểu này, không gian được thiết kế để độ vang dội ít hơn thiết kế dành cho âm nhạc. Không gian sử dụng chủ yếu cho bài phát biểu gọi là không gian “chết”.
Trích “Why Are Church Sound Systems & Acoustics So Confusing!”
Liên Hệ Để Được Tư Vấn Và Giải Đáp Các Thắc Mắc-Âm Thanh Phúc An
Nhan LH – PASoundx Engineer
Công ty TNHH Âm thanh Nhạc cụ Phúc An
